Wethouder Kastelein: column in vakblad 'Het Waterschap' juli 2006

Gouda heeft een haat-liefde verhouding met water. Dankzij de gunstige ligging aan de Gouwe en de Hollandsche IJssel ontwikkelde de stad zich tot wat het nu is. Met een belangrijke rol in de binnenvaart en economische ontwikkeling. Maar het water is ook een belangrijk zorgpunt. Hoe houden we gezond water, hoe houden we onze voeten droog en hoe betalen we dit?

In dat kader had Gouda een achterstand. De stad stond kritisch onder druk als het gaat om het beleid en de aanpak ten aanzien van water. Het gaat dan om riooloverstorten, vernieuwing van oevervoorzieningen, onderhoud van sloten en dergelijke. Ook de locatie van nieuwbouwwijk Westergouwe wordt met scepsis bekeken. U begrijpt: geen ideale positie voor een waterstad als Gouda.

Hier moest verandering in komen. Maar dat doe je niet alleen. De banden met de waterschappen werden aangehaald. Samen met het Hoogheemraadschap Rijnland werken we inmiddels aan de bestaande stad. De oorspronkelijke loop en functie van water in de historische binnenstad wordt zoveel mogelijk hersteld. Goed voor kwaliteit en bevorderend voor het toerisme. Het grachtenstelsel wordt uitgebaggerd en een kwart van het gemeentelijke rioleringstelsel wordt de komende jaren vernieuwd. In oudere wijken moet ruimte gevonden worden voor waterberging om flinke regenbuien in de toekomst op te kunnen vangen. Kortom: in de bestaande bouw nemen we dus als het ware achteraf maatregelen.

Hoewel onontkoombaar, toch een dure zaak. Hoe ga je dit dan doen bij een nieuwbouwlocatie zoals Westergouwe? Een laaggelegen gebied op N.A.P. - 6m. dat doorsneden wordt door vele watergangen en bestaat uit slappe veengrond. Hier kun je niet zomaar huizen neerzetten. Dat vonden meer mensen. Er volgde een periode in 2004 van een uitgebreid denk- en overlegtraject met vele deskundigen. Hieronder ook het hoogheemraadschap van Schieland en de Krimpenerwaard. Wij zien het nu als het begin van de watertoets. Door veel gemeenten wordt deze toets ervaren als een moeizaam traject. Voor Westergouwe bleek het juist een kans om met deskundigen na te denken over de waterproblematiek.
Tot onze grote tevredenheid leverde het niet alleen bruikbare oplossingen op, maar ook de kwaliteit van de wijk is erbij gebaat.

Wat ons betreft, loont het om water in het proces centraal te zetten bij de ontwikkeling van een nieuwbouwwijk. Naast de bedachte oplossingen gaan we straks een wijk bouwen, waarbij water een van de belangrijkste kwaliteiten vormt. Wonen aan het water wordt gewaardeerd door mensen en dat is in Westergouwe straks in vele vormen mogelijk. Langs grachten, langs sloten en vaarten en dobberend op een plas. In zowel de stedelijke, als de landelijke woonmilieus. En mede dankzij alle denkwerk is het net zo veilig als elders in deze laag gelegen regio. 
Moet iedereen de watertoets nu zo breed inzetten als wij? Dat lijkt niet nodig. Westergouwe is wat dat betreft iets te afwijkend van de standaard. Maar waar ik wel voor pleit is het instrument een goede plek te geven in het proces en hierbij goed te kijken naar de betrokkenheid van de verschillende partijen. Breng de juiste partijen met elkaar in contact, dan valt veel te bereiken.
Wij als gemeente zijn er in ieder geval blij mee dat we van onze ‘vijand’ een vriend konden maken. En wie weet brengt het anderen ook op goede gedachten.

PS. Mocht u meer willen weten van de gevonden oplossingen, kijk dan op www.westergouwe.eu en download het masterplan.